Taharet "tahare" fiilinin masdarıdır. Lugatta taharet, "Temizlik" manasınadır. İslâmi ıstılâhta; hadesten ve pisliklerden temizlenmektir. Yani temizlenmek isteyen bir kimsenin gerek hakiki pisliği yani Necaseti, gerekse hades denilen manevi pisliği gidermek için meşru yani Şer'iata uygun bir sûrette suyu ve toprağı, yahud her ikisini birden kullanmasıdır.

Bil ki; Allahu Teala'ya hakkı ile kulluk edebilmek ve O'nun rızasını kazanmak için temizlik şarttır. İslâm fıkhında; taharetsiz yapılması mümkün olmayan birçok ibadet vardır. Bunların başında, namaz gelir. Her mü'min bilir ki; gerek necaseti, gerek hades denilen manevi pisliği temizlemeden namaz kılınmaz.

Şimdi muhtelif temiz maddeleri misallendirmeye çalışalım. Ayrıca affedilen (ibadetlere engel olmayan) necasetleri ve bunların temizlenmesi keyfiyetini anlattıktan sonra da temiz olan şeyleri anlatmaya çalışalım. Zira eşyada aslolan, -necis olduğu herhangi bir delille ispatlanmadıkça- temiz olmaktır.

Kitap, sünnet ve sahabe-i kiram'ın icmaı ile sabittir ki; necasetlerin giderilmesi vacibtir.

Necis, temizin zıddıdır. Necaset'te taharet'in zıddıdır" denilmektedir. Necis lûgatta: hakiki ve hükmi pisliklere şamildir. Bahr'da beyan edildiğine göre habes yani hakiki necasete, hades de hükmi necasete mahsustur. Biz bu bahisde; "Habes'i", yani hakiki necasetleri izaha gayret edeceğiz.

Farsça olan Abdest; su manasına gelen "ab" ile el manasına gelen "dest" kelimelerinin birleşimidir. "El suyu" manasına gelir. Arapça karşılığı "vudû"dur. Vudû kelimesi "Vâdâet"ten alınmadır. Vâdâet: Güzellik ve temizlik demektir. Abdest'te mü'mini temizleyerek güzelleştirdiği için ona vudû denilmiştir.

O halde abdestin farzı üç azayı yıkamak ve başı da meshetmektir. Yıkamak, suyu aza üzerine akıtmakla olur, ovmak şart değildir.

Mesh lûgatta: Eli bir şeyin üzerinden geçirmektir. Istılah'ta ise; ıslaklığın hususi bir zamanda hususi meste isabet etmesidir." Şer'an mest: Deri ve benzerinden yapılıp, topukları ve fazlasını örten ayakkabıdır. Bu bizim ulemamızın kavlidir.

Gusûl "iğtisal"den alınma bir isimdir. Bedenin tamamını yıkamak manasınadır. Istılâhta gusül bedeni yıkamaktır. Beden ismi hem dışa, hem içe şamildir. Suyu uluştırmak imkânsız veya pek güç olan yerler müstesna bedenin tamamını yıkamaya gusül denir.

Teyemmüm'ün lûgat manası mutlak manada "Kasd"dır. Istılâhta ise; Hususi şartlar altında temizlenmek kasdı ile yeri iki hususi uzuvda kullanmaktır, şeklinde tarif edilmiştir. Esasen teyemmüm temiz yerden yüz ve ellere yapılan meshin ismidir. Kasd şarttır çünkü kasıd niyettir.